Reč stručnjaka: Oprema za zaštitu bilja u voćarstvu i vinogradarstvu

?????????????????????????????????????????????????????????

Zaštitar u Poljoprivredno stručno savetodavnoj službi Prokuplje   Aleksandar Petković govori nam o opremi za zaštitu bilja u voćarstvu i vinogradarstvu:

Nanošenje sredstava na ciljanu površinu odnosno gajenu biljku u ovom slučaju, koriste se orošivači, među korisnicima poznatiji kao atomizeri. Za zaštitu vočnjaka i vinograda najviše se koriste leđni, nošeni i vučeni orošivači.

U ratarstvu kod ratarskih prskalica se koristi izbačeni mlaz koji ostvaruje pumpa odgovarajućim prtiskom, međutim to kod orošivača nije slučaj. Kod orošivača mlaz je nošeni, I taj mlaz se dobija velikom količinom vazdušne struje koju izbacije ventilator orošivača. Vazdušna struja dodatno usitnjava kapljice koje izbaciju rasprskivači i na taj način vrši atomizaciju, zato se ove mašine često nazivaju atomizeri.

Prednosti atomizera su te što vrše usitnjavanje kapi, veći domet, dobro prodiranje u biljke sa gustom krunom i nanošenje zaštitnog sredstva sa svih strana lista, i lica i naličja.

Mane su te što jaka vazdušna struja može da ošteti osetljive delove biljaka i što postoji gubitak određene količine sredstava koje ne dospeva na ciljanu površinu. Dejstvom jake vazdušne strujeorošivačivrše atomizaciju i usitnjavaju kapljice na vrednosti od 50-150 mikrona. Dalke, orošivači se od prskalica razliku pre svega po posedovanju ventilatora kao radnog dela, a takođe i usmerivače vazdušne struje jer kao što smo rekli struja nosi mlaz. Ostali radni delovi su gotovo isti. Kao i dobra ratarska prskalica dobar atomizer treba da ima elemente za ispiranje, mešanje pesticida i održavanje higijene.

Ventilatori kao radni delovi mogu biti radijalni i aksijalni. Radijalni venilatori usisavaju vazdušnu struju u pravcu ose i izbaciju je radijalno. Njihova krarakteristika je da imaju veći početni pritisak i brzinu vazdušne struje a manji kapacitet.  Zbog jače vazdišne struje koriste pumpe sa manjim pritiskom jer jača vazdušna struja bolje usitnjava kapljice i rasprskivače sa većim otvorom.

Aksijalni ventilatori usisavaju vazdušnu struju i pravcu ose i u istom je pravcu izbacuju. Njihova odlika je da imaju vazdušnu struju sa manjom početnom brzinom a većim kapacitetom. Iz tog razloga kod orošivača sa ovakvim ventilatom, koriste se pumpe većeg pritiska, kao što su klipne ili klipno membranske, i rasprskivači sa vrtložnom pločicom za bolje ustinjavanje kapi.

Prema ispitavanjima, klasični orošivači sa aksijalnom ventilatorom, koji ima venac rasprskivača na izlazu vazdušne struje i daje mlaz u obliku laptirovih krila prilikom aplikacije pesticida 40% tečnosti padne na biljku a čak 60% ode van kao drift. Zato su i norme tretniraja u kraksi od 1000-1200l/ha a u vnogradima od 600-1000l/ha.